Ponad 38 milionów złotych! Tyle wynoszą świadczenia limitowane wykonane przez Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Białej Podlaskiej w 2025 roku, za które Narodowy Fundusz Zdrowia nie przekazał środków. Największa część tej kwoty dotyczy neurochirurgii - ponad 19 milionów złotych. Za finansowymi zestawieniami stoją konkretni pacjenci, operacje, diagnostyka, rehabilitacja i leczenie, którego nie zawsze można było odłożyć na później.

O problemie niewypłaconych nadwykonań, sytuacji finansowej szpitali oraz konsekwencjach dla dostępności świadczeń rozmawiano w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w Białej Podlaskiej.

Pierwsza część konferencji prasowej, która odbyła się 30 września 2026 roku, poświęcona została rozliczeniu świadczeń zdrowotnych i nadwykonań za 2025 rok. Z danych wynika, że za 2025 rok Narodowy Fundusz Zdrowia nie zapłacił szpitalowi w Białej Podlaskiej 38 082 435,09 zł w ramach świadczeń limitowanych oraz 67 198,34 zł świadczeń nielimitowanych.

Największe kwoty dotyczą:

• neurochirurgii – 19 048 841,74 zł,
• hospitalizacji poza pakietem onkologicznym – 6 638 223,19 zł,
• ortopedii – 5 814 047,72 zł,
• chirurgii naczyniowej – 2 540 556,02 zł,
• Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego – 1 510 347,10 zł,
• rehabilitacji ogólnoustrojowej – 878 340,72 zł,
• okulistyki – 798 996,16 zł,
• rehabilitacji neurologicznej – 473 007,33 zł,
• rehabilitacji kardiologicznej – 255 181,73 zł,
• fizjoterapii ambulatoryjnej – 114 343,39 zł.

W konferencji prasowej uczestniczyli:

• Grzegorz Bierecki – Senator Rzeczypospolitej Polskiej,
• Jarosław Stawiarski – Marszałek Województwa Lubelskiego,
• Barbara Barszczewska – Radna Województwa Lubelskiego, Przewodnicząca Komisji Ochrony Zdrowia, członek Rady Społecznej Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej,
• Małgorzata Skrok – Dyrektor Departamentu Zdrowia i Polityki Społecznej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego w Lublinie,
• Dariusz Litwiniuk – Kierownik Filii Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego w Białej Podlaskiej, Przewodniczący Rady Społecznej Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej,
• Janusz Skólimowski – członek Rady Społecznej Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej,
• Artur Kozioł – Dyrektor Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej.

Jarosław Stawiarski, Marszałek Województwa Lubelskiego

– Jeśli chodzi o zadłużenie Narodowego Funduszu Zdrowia wobec jednostek ochrony zdrowia zarządzanych przez Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego, to na 20 września wynosi ono 380 milionów złotych. Tyle, według przedstawionych danych, zalega NFZ. Czy to dużo? To bardzo dużo. Musimy pamiętać, że niektóre nasze jednostki tracą płynność finansową i tylko dzięki znacznemu wsparciu z budżetu Województwa Lubelskiego nie doszło jeszcze do sytuacji krytycznej. Musimy jednak mieć świadomość, że konsekwencje tych zaległości są coraz bardziej odczuwalne. Zaczynamy ograniczać leczenie pacjentów, ponieważ nie możemy dopuścić do sytuacji, w której szpital lub inna jednostka ochrony zdrowia nie będzie miała środków na zakup leków czy wypłatę wynagrodzeń lekarzom, pielęgniarkom, położnym i całemu personelowi medycznemu. Jeżeli sytuacja się nie zmieni, będziemy musieli jeszcze bardziej ograniczać działalność placówek. Trudno zaakceptować sytuację, w której publiczny płatnik nie jest w stanie na bieżąco zapłacić za wykonane świadczenia medyczne. 380 milionów złotych - tyle, według przedstawionych danych, Narodowy Fundusz Zdrowia jest winien jednostkom ochrony zdrowia w województwie lubelskim.

Grzegorz Bierecki, Senator Rzeczypospolitej Polskiej

– Szanowni Państwo, wiemy już, jak ma wyglądać budżet Polski na rok 2027. Wczoraj rząd przyjął jego projekt, który do dnia dzisiejszego miał zostać skierowany do Sejmu. W tym projekcie widzimy dalsze ograniczanie finansowania Narodowego Funduszu Zdrowia. Według opinii Rady Fiskalnej, która przygotowała ją do projektu budżetu,  w przyszłorocznym budżecie na finansowanie świadczeń przez Narodowy Fundusz Zdrowia zabraknie nie mniej niż 16 miliardów złotych. Oznacza to, że do istniejących już kilkudziesięciomilionowych zaległości NFZ w przyszłym roku może dojść kolejnych kilkanaście miliardów złotych. W mojej ocenie wygląda to jak planowa polityka prowadząca do trwałego zadłużenia i niewydolności jednostek ochrony zdrowia, a w konsekwencji do istotnych zmian właścicielskich w strukturze świadczenia usług zdrowotnych dla Polaków. Mamy do czynienia z sytuacją, w której kontynuowanie obecnej polityki rządu oraz realizacja zapowiedzianego na przyszły rok budżetu może stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia Polaków.

Barbara Barszczewska, Radna Województwa Lubelskiego, Przewodnicząca Komisji Ochrony Zdrowia, członek Rady Społecznej Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej

– Chcę podkreślić ogromną rolę Samorządu Województwa Lubelskiego w utrzymaniu i dalszym rozwoju szpitali wojewódzkich. Bez naszego wsparcia i zaangażowania finansowego te placówki nie mogłyby się rozwijać w takim zakresie. Oczywiście samorząd nie może w sposób bezpośredni finansować wynagrodzeń pracowników szpitali, ale środki przekazywane przez Województwo Lubelskie pozwalają placówkom inwestować, modernizować się i rozwijać swoją działalność. Dobrym przykładem jest Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Białej Podlaskiej. W ostatnich latach rozwinęły się tutaj m.in. neurochirurgia i chirurgia naczyniowa, a mieszkańcy naszego miasta i całego regionu zyskali dostęp do nowych specjalności oraz kolejnych możliwości leczenia. Dzięki wsparciu samorządu możliwa jest również realizacja kolejnych inwestycji. Widzimy to tutaj, w Białej Podlaskiej, gdzie właściwie kończy się budowa obiektu, w którym powstanie chirurgia jednego dnia. To kolejna ważna inwestycja Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej. Jednocześnie musimy mówić o problemie finansowania świadczeń przez Narodowy Fundusz Zdrowia. NFZ powinien zapewniać finansowanie świadczeń realizowanych przez szpitale, tymczasem ograniczenia w płatnościach za nadwykonania przekładają się na możliwości dalszego rozwoju placówek, a w konsekwencji również na dostęp pacjentów do świadczeń. Chcę również podkreślić, że nie można całej odpowiedzialności za trudną sytuację finansową szpitali przenosić na lekarzy i personel medyczny. To właśnie dzięki zaangażowaniu samorządów wojewódzkich szpitale nadal mogą funkcjonować i rozwijać swoją działalność. Widzimy, jak trudna jest sytuacja części szpitali powiatowych, które jako placówki podlegające mniejszym samorządom, mają ograniczone możliwości radzenia sobie z rosnącymi kosztami i problemami finansowymi. Szpitale wojewódzkie również mierzą się z tymi wyzwaniami, ale dzięki wspólnemu wysiłkowi osób pracujących na rzecz regionu nadal mogą funkcjonować i zapewniać mieszkańcom dostęp do leczenia. Nasz szpital, dzięki dobrej organizacji i zaangażowaniu całego zespołu, rozwija się i realizuje kolejne inwestycje. Jednak aby ten rozwój był możliwy także w przyszłości, potrzebne jest stabilne i odpowiednie finansowanie ochrony zdrowia.

Dariusz Litwiniuk, Kierownik Filii Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego w Białej Podlaskiej, Przewodniczący Rady Społecznej Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej

– Szanowni Państwo, jako Przewodniczący Rady Społecznej naszego szpitala mogę powiedzieć jedno: życie i zdrowie ludzkie jest wartością nadrzędną. Wspólnie z Panem Marszałkiem, jako podmiot tworzący, zrobiliśmy wszystko, co było możliwe, aby zapewnić pacjentom dostęp do leczenia. Rozbudowaliśmy szpital, wyposażyliśmy go w nowoczesny sprzęt i pozyskaliśmy specjalistów. Chcemy leczyć naszych pacjentów, a personel medyczny jest gotowy do pracy. Dzisiaj jednak możliwości szpitala są ograniczane przez brak środków finansowych za wykonane świadczenia. Pieniądze, które należą się szpitalowi, nie zostały wypłacone. W konsekwencji mieszkańcy województwa lubelskiego i innych regionów odczuwają skutki tej sytuacji, a część planowanych zabiegów została przesunięta o kilka, a nawet kilkanaście miesięcy. Dzisiaj pacjenci pytają: kiedy wrócimy do normalności? Szpital ma infrastrukturę, wyposażenie i przygotowany do pracy personel. Potrzebujemy jednak stabilnego finansowania, aby w pełni wykorzystać te możliwości i zapewnić pacjentom leczenie w terminie, którego wymagają ich potrzeby zdrowotne.

Artur Kozioł, Dyrektor Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Białej Podlaskiej

– Szanowni Państwo, zwołaliśmy dzisiaj tę konferencję nie tylko po to, aby mówić o finansach publicznych. Chcemy powiedzieć o czymś ważniejszym, o coraz większej rozbieżności pomiędzy potrzebami zdrowotnymi naszych mieszkańców a płatnościami, jakie Narodowy Fundusz Zdrowia przeznacza na te świadczenia. Za każdą kwotą, o której dzisiaj powiem, stoi konkretny pacjent. Pacjent z guzem mózgu, pacjent z poważną chorobą kręgosłupa, pacjent wymagający diagnostyki onkologicznej, pacjent, u którego trzeba wymienić biodro, pacjent, którego wzrok jest zagrożony, czy też pacjent wymagający rehabilitacji albo opieki całodobowej. Szanowni Państwo, za 2025 rok Narodowy Fundusz Zdrowia nie zapłacił nam za leczenie pacjentów 38 milionów złotych. Największą pozycją z tej kwoty jest neurochirurgia - około 19 milionów złotych. Wykonaliśmy ponad 1000 operacji ponad limit umowy. Dzisiaj z publicznym płatnikiem rozmawiamy w sądzie. To sąd będzie oceniał, czy pacjent z guzem mózgu mógł jeszcze poczekać rok, czy jednak dobrze, że go zoperowaliśmy. Szanowni Państwo, nasza umowa na neurochirurgię wynosi około 7 milionów złotych, podczas gdy wykonanie za 2025 rok wyniosło około 26 milionów złotych. To właśnie jest sedno problemu. Powstaje ogromna luka finansowa, z którą coś trzeba zrobić. Musimy zapłacić lekarzom, musimy zapłacić pielęgniarkom za całodobową opiekę nad pacjentem. Dostawca implantu nie powie szpitalowi, że może jeszcze poczekać jakiś czas, bo Fundusz nie płaci. Szanowni Państwo, to nie jest wybór pomiędzy dobrym a złym zarządzaniem. To jest wybór pomiędzy zadłużaniem szpitala a ograniczaniem dostępności dla pacjentów. Nie można oczekiwać od dyrektora publicznego szpitala, że będzie finansował wielokrotnie większą działalność niż ta, którą płatnik zakontraktował. Nasz Oddział Neurochirurgii został zawieszony do końca tego roku z powodu remontu. Natomiast od stycznia chcemy odtworzyć ten oddział, ale już do wartości umowy, tak jak tutaj Pan Marszałek wspomniał, aby nie powodować tych nadwykonań. Kolejnym przykładem są hospitalizacje poza pakietem onkologicznym, gdzie wprowadziliśmy 850 pacjentów poza limitem umowy w kierunku diagnostyki nowotworu. U tych pacjentów nie potwierdził się nowotwór. Jest to dobra wiadomość dla pacjenta, ale szpital poniósł koszty: 6,8 miliona złotych, których również nam tego nie zapłacono. To jest właśnie paradoks tych rozliczeń. Kolejny przykład to chirurgia naczyniowa: 2,5 miliona złotych, 31 pacjentów ponad limit umowy. Mówimy tutaj o pacjentach z tętniakiem aorty, o leczeniu endowaskularnym czy też dostępie naczyniowym w leczeniu nerkozastępczym. To są takie wybory, które nasi lekarze podejmują na co dzień. To jest kwestia także sumienia. Kolejny przykład to ortopedia: 5,8 miliona złotych. Wymiana stawu biodrowego czy kolanowego bądź rewizje. Często są to pacjenci, którzy nie mogą normalnie pracować, nie mogą chodzić do sklepu, po schodach czy na zakupy. Takie zabiegi również będziemy udowadniać w sądzie. Kolejnym przykładem jest rehabilitacja: ogólnoustrojowa, kardiologiczna oraz rehabilitacja neurologiczna. Pamiętajmy, że leczenie udaru nie kończy się na Pododdziale Udarowym bialskiej neurologii. Pacjent po udarze jeszcze musi nauczyć się chodzić, musi nauczyć się normalnie funkcjonować i po to właśnie jest rehabilitacja. Kolejny przykład to okulistyka. Tutaj już chodzi o wzrok. Mamy leczenie jaskry czy też witrektomie. Szanowni Państwo, 2026 rok również nie jest bez problemu. Na chwilę obecną, według naszych szacunków, mamy w tym roku już 50 milionów złotych nadwykonań. Oczywiście nie oznacza to jeszcze, że za ten rok Fundusz nam nie zapłaci, ponieważ pewne rozliczenia mają swój reżim finansowy, ale może zapłacić później. Słowo „później” jest dzisiaj największym problemem polskiego szpitalnictwa, bo my koszty ponosimy dzisiaj. Dlatego chcielibyśmy, aby Narodowy Fundusz Zdrowia, skoro chce ograniczać świadczenia medyczne, powiedział to społeczeństwu wprost, bo później ci pacjenci przychodzą do nas. Problemem naszego szpitala nie jest brak pacjentów czy też brak możliwości leczenia, ale słabe finansowanie, które nie pozwala sprostać potrzebom zdrowotnym.

Konferencja prasowa w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w Białej Podlaskiej pokazała problem niewypłaconych nadwykonań nie tylko z perspektywy finansowej. W centrum tej dyskusji pozostaje pytanie, jak zapewnić mieszkańcom dostęp do potrzebnego leczenia, jednocześnie gwarantując szpitalowi środki pozwalające na jego bezpieczne i stabilne funkcjonowanie. Jak podkreślano podczas konferencji, za każdą pozycją finansową znajduje się bowiem człowiek, który w konkretnym momencie potrzebował pomocy medycznej.